Scotch is whisky uit Schotland, en de spelling zegt het al: zonder e, waar Ierland en Amerika meestal whiskey schrijven. Onder die ene naam vallen vijf soorten, van single malt uit een enkele distilleerderij tot blended scotch. Rijpen gebeurt minimaal drie jaar op eiken vaten in Schotland, en de leeftijd op het etiket is die van de jongste whisky in de fles. Schenk hem op 18 tot 20 graden in een tulpvormig nosingglas, met een druppel water in plaats van ijs.

Basis: Schotse whisky18 tot 20 gradenGlas: tulpvormig nosingglas
Tulpvormig whisky nosingglas met een bodem whisky, op een egale achtergrond
SCOTCH ✶ SCHOTSE WHISKY ✶ TULPVORMIG NOSINGGLAS ✶ SCHENK & RUIK ✶

Zo schenk je
een scotch in

Wat je nodig hebt
4 clscotch, single malt of blended
1 tulpvormignosingglas van 10 tot 20 cl
2 druppelskoud water, naar smaak
1 glaskoud water ernaast
Inschenken: stap voor stap
1

Laat fles en glas op kamertemperatuur komen, 18 tot 20 graden. Recht uit de koelkast klapt de geur dicht en proef je vooral alcohol.

2

Schenk 4 cl in het tulpvormige glas, tot net boven het breedste punt. Hoger vullen laat de damp de fijnere tonen overstemmen.

3

Ruik eerst op afstand en dan dichterbij, met je mond een stukje open. Bij een geturfde whisky ruik je hier de rook die bij het drogen van de mout in het graan is geslagen.

4

Neem kleine slokken en voeg daarna twee druppels koud water toe. Dat haalt tonen naar boven die eerst wegvielen; ijs doet het omgekeerde en sluit de geur juist af.

Wat vond je van deze uitleg?

Één klik op een ster is genoeg. Wil je er iets bij kwijt, dan lezen we dat eerst mee voordat het hier komt te staan.

Bewaar deze pagina

Stuur deze pagina naar je eigen mail, dan heb je de uitleg bij de hand op het moment dat je gaat schenken. Je krijgt er een kortingscode van € 5 vanaf € 50 bij, voor de glazen die erbij horen.

Je ontvangt deze pagina, je kortingscode en onze nieuwsbrief met nieuwe recepten. Afmelden kan met één klik.

Het verhaal

De indeling van scotch draait om twee vragen: welk graan, en hoeveel distilleerderijen. Single malt komt uit een enkele distilleerderij en is gemaakt van alleen gemoute gerst. Single grain komt ook uit een enkele distilleerderij, maar daar mogen andere granen bij. Blended malt mengt single malts van meerdere distilleerderijen, blended grain doet hetzelfde met single grains, en blended scotch combineert malt met grain. Blended is daarmee niet minder dan single malt, het is iets anders: de blender zoekt een vast profiel dat elke fles hetzelfde laat smaken, terwijl een single malt juist het karakter van een enkele plek laat horen.

Het juiste glas

Voor scotch wil je een tulpvormig glas: de kelk geeft de geur ruimte en de naar binnen buigende rand stuurt hem naar je neus. Een brede tumbler doet het omgekeerde en laat de damp uitwaaieren, waardoor de alcohol vooropgaat. Een glas met het woord scotch erop verkopen we niet; deze twee modellen zijn voor whisky gemaakt en doen precies dat werk. Allebei staan ze op een stevige, massieve bodem in plaats van op een lange steel, dus pak ze onderaan vast; je hand warmt de whisky anders op. Meer vormen staan bij de proefglazen.

Leeg Schott Zwiesel Bar Special whisky nosing glas 32 cl, tulpvormige kelk op een stevige bodem
Onze keuze 01

Schott Zwiesel Bar Special Whisky Nosing Glas 32 cl (6 stuks)

€ 53,70per set · op werkdagen snel geleverd
Leeg Lehmann Islay proefglas 12 cl, klein tulpglas op een dikke bodem
Onze keuze 02

Lehmann Islay Proefglas 12 cl (6 stuks)

€ 32,95per set · op werkdagen snel geleverd
Samen compleet

Beide sets samen € 86,65.

Shop de combinatie →

Het juiste gereedschap

Voor een scotch gebruik je naast het glas een jigger om de 4 cl af te meten en een barlepel om het water druppel voor druppel toe te voegen. Dit zijn de bar tools die wij zelf gebruiken; alles vind je in onze bar tools & cocktailsets.

Jigger Japanse stijl 2/4 cl

Meet elke cl precies af

€ 12,95
Barlepel Trident 30 cm

Water toevoegen zonder te plonzen

€ 12,95
Compleet in één klik

Glazenset (onze keuze 01) + 2 bar tools samen € 79,60.

Alles in de winkelwagen →

Waar past dit bij?

Scotch staat in de kast naast de andere gerijpte granen en druiven. Zet hem naast bourbon om te horen wat maïs met whiskey doet, en naast Jameson voor het Ierse antwoord op dezelfde vraag. Op elke drankpagina lees je het percentage, hoe het smaakt, welke cocktails erbij passen en welk glas je nodig hebt.

Fles Johnnie Walker Black Label blended scotch 70 cl

de hele familie, van Schotland tot Kentucky

Fles Jim Beam White Label bourbon 70 cl

vanaf 40 procent · maïs als hoofdgraan

Fles Jameson Irish Whiskey 70 cl

rond 40 procent · Ierse blended whiskey

Fles Hennessy VSOP cognac 70 cl

minimaal 40 procent · druivenbrandewijn

Fles Bokma jonge jenever 1 liter

vanaf 35 procent · Nederlands graandestillaat

Fles Bacardi Carta Blanca rum 70 cl

vanaf 37,5 procent · gedistilleerd van suikerriet

Fles Baileys Original Irish Cream 70 cl

zoet gedistilleerd · veel smaken

Variaties & twists

Wil je verder kijken dan de fles die je kent, loop dan de vijf regio's af: Speyside, Highlands, Lowlands, Islay en Campbeltown. Een geturfde Islay naast een lichtere Lowland in hetzelfde glas laat meteen horen hoe ver die stijlen uit elkaar liggen. Kijk ook eens naar Japanse whisky, die de Schotse manier van werken als voorbeeld nam en de spelling zonder e aanhoudt. Meer lezen? Bekijk alle dranken en merken.

Serveertip

Schenk 4 cl op 18 tot 20 graden en zet een glas koud water ernaast. Twee druppels water openen de geur; ijs koelt de whisky zo ver weg dat er weinig van te ruiken overblijft. Een stuk donkere chocolade of een handvol walnoten erbij dempt de alcohol zonder het fruit weg te drukken.

Goed om te weten

Whisky zonder e, whiskey met e

Scotch schrijf je als whisky, zonder e. Ierse en Amerikaanse flessen schrijven meestal whiskey, met e, en Japanse flessen volgen juist de Schotse spelling. Het is geen keurmerk en zegt niets over de kwaliteit, maar op een etiket is het wel het eerste wat verraadt uit welke hoek de fles komt.

Vijf soorten onder een naam

Single malt komt uit een enkele distilleerderij en is gemaakt van alleen gemoute gerst. Single grain komt ook uit een enkele distilleerderij, maar mag andere granen bevatten. Blended malt mengt single malts van meerdere distilleerderijen, blended grain doet dat met single grains, en blended scotch combineert malt met grain. Blended is dus niet minder dan single malt, het is iets anders.

Waar de rook vandaan komt

De rook in een whisky komt niet uit het vat maar uit het drogen van de mout. Wordt de natte gerst boven een turfvuur gedroogd, dan slaat de rook neer in het graan en blijft hij tot in het glas zitten. Zonder turf is er geen rook. Islay staat bekend om zwaar geturfde whisky, maar ook daar wordt onverturfde whisky gemaakt.

Minimaal drie jaar op eiken, in Schotland

Scotch moet minimaal drie jaar rijpen op eiken vaten, en dat moet in Schotland gebeuren. Daarna mag hij de fles in. Veel flessen liggen langer, maar drie jaar is de ondergrens; staat er geen leeftijd op het etiket, dan weet je alleen dat die ondergrens gehaald is.

De leeftijd is die van de jongste whisky

Staat er een leeftijd op de fles, dan hoort die bij de jongste whisky die erin zit. Er mag dus oudere whisky bij, nooit jongere. Bij een blend uit tientallen vaten bepaalt het jongste vat dus wat er op het etiket mag.

De vijf regio's

Speyside heeft de meeste distilleerderijen van alle regio's. De Highlands zijn het grootste gebied, en daarmee ook het gebied met de breedste reeks stijlen. De Lowlands staan bekend om lichtere, zachtere whisky. Islay is het eiland dat bekendstaat om geturfde, rokerige whisky. Campbeltown is de kleinste regio, met maar een handvol distilleerderijen.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen scotch en whisky?

Scotch is whisky uit Schotland. Whisky is de verzamelnaam voor gedistilleerd van graan dat op eiken vaten rijpt; scotch is de Schotse variant daarvan, met eigen regels. Hij moet minimaal drie jaar op eiken vaten in Schotland liggen, en je schrijft hem zonder e.

Wat is het verschil tussen single malt en blended scotch?

Single malt komt uit een enkele distilleerderij en is gemaakt van alleen gemoute gerst. Blended scotch mengt malt whisky met grain whisky, meestal van meerdere distilleerderijen. Blended is daarmee niet minder, maar iets anders: de blender mikt op een vast profiel dat elke fles hetzelfde laat smaken.

Waarom smaakt sommige scotch rokerig?

Die rook komt van turf. Bij het drogen van de gemoute gerst boven een turfvuur slaat de rook neer in het graan, en dat proef je terug in het glas. Het vat heeft er niets mee te maken. Zonder turf is er geen rook.

Welk glas gebruik je voor scotch?

Een tulpvormig nosingglas van ruwweg 10 tot 20 cl. De kelk geeft de geur ruimte en de smalle rand stuurt hem naar je neus. In een brede tumbler waaiert de damp uit en gaat de alcohol vooropstaan; die tumbler is er vooral voor een whisky met een groot ijsblok.

Alles voor je bar,
op één adres

Glazen in horecakwaliteit, per set geleverd. Vandaag besteld, snel in huis.

Shop de glazen →